Lời khuyên cho Mỹ ở biển đông và Hoa Đông?

Tàu Mỹ trên Biển đông Vào tháng 1/2013 , các chuyên gia Jonathan Pollack , Richard Bush và Bruce Jone của Viện Học hỏi Brookings đã khuyến nghị chính quyền của Tổng thống Barack Obama nên khởi động một nỗ lực ngoại giao phối hợp song song , để giảm thiểu các nguy cơ va chạm giữa các cường quốc châu Á ở Biển Đông và biển Hoa Đông. Theo các chuyên gia của viện Học hỏi tư vấn đi hàng đầu nước Mỹ , Washington nên theo đuổi song song cả 2 lĩnh vực này , phê chuẩn các biện pháp ngoại giao với các bên liên quan trực tiếp đến tranh chấp và quốc tế , bằng cách tận dụng ích lợi của Trung Quốc ở các vùng hàng hải khác , nơi Bắc Kinh có ít khả năng ảnh hưởng đến cục diện. Kể từ đó , một số bước đi của Mỹ đã thu được những thành tựu khiêm tốn ở cấp lĩnh vực , song , Washington lại bỏ lỡ cơ hội để gây sức ép với Bắc Kinh ở tầm quốc tế , ví dụ như việc để Trung Quốc trở thành quan sát viên trong Hội đồng Bắc cực. Xét một cách toàn diện , theo các chuyên gia của Viện Brookings , trong năm qua , Mỹ chưa làm được nhiều việc và trong năm 2014 , nguy cơ đối đầu quân sự hoặc va chạm vẫn rất cao , đủ để Nhà Trắng phải duy trì sự để ý và thực thi chính sách ngoại giao chủ động. Trên cơ sở này , giới chuyên gia Mỹ đã đưa ra một số khuyến nghị đối với chính quyền của Tổng thống Barack Obama , nhằm tránh các va chạm ở hải phận châu Á. Về các tranh chấp giữa Trung Quốc và một số nhà nước ở Biển Đông , với sự khuyến khích của Mỹ , các nước Đông Nam Á đã đưa ra những đề xuất cho việc xây dựng một bộ luật ứng xử. Theo các chuyên gia Mỹ , thế là đủ. Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình đưa ra một số tín hiệu biểu lộ mong muốn có một chính sách đối ngoại thuận hoà , mang tính xây dựng hơn với các lân bang. Điều này lại tạo cơ hội cho việc đánh giá , giám định ý đồ của Bắc Kinh. Tuy nhiên , những tuyên bố rắn rỏi của ông Tập về “lợi ích cốt lõi” của Trung Quốc cần phải được lưu ý và làm rõ. Tình hình tại biển Hoa Đông vẫn nối tiếp xấu đi cùng với việc ngấc đầu của các Ý nghĩ dân tộc chủ nghĩa. Việc Trung Quốc tuyên bố thành lập vùng nhận dạng phòng không ( ADIZ ) ở biển Hoa Đông , chồng lấn lên ADIZ của Nhật Bản , bao trùm cả lĩnh vực quần đảo Senkaku/Điếu Ngư , nơi đang có tranh chấp chủ quyền giữa Bắc Kinh và Tokyo , càng làm Thêm lên nguy cơ va chạm hoặc xảy ra các sự cố ngoài ý muốn. Bên cạnh đó , mối quan tâm của Mỹ trước các diễn biến tại Trung Đông làm cho châu Á nghĩ rằng , Washington lơi là chính sách “xoay trục” , tái thăng bằng lực lượng. Diễn biến này tạo điều kiện cho Bắc Kinh có dịp gieo rắc hoang mang , nghi ngờ về sự sẵn sàng can thiệp của Washington một khi các đồng minh của Mỹ tại châu Á bị khiêu khích. Để tránh cho tình hình nối tiếp xấu đi và ngăn ngừa nguy cơ va chạm , các chuyên gia của viện Brookings đưa ra 4 khuyến nghị đối với Tổng thống Obama. Đầu tiên , Mỹ phải Bền vững các cam kết đối với các đồng minh tại châu Á. Diễn văn về chính sách châu Á của cố vấn an ninh Susan Rice , chuyến công du Đông Bắc Á hồi tháng 12/2013 của Phó Tổng thống Joe Biden và biến hóa mau chóng của Ngoại trưởng John Kerry và tổng trưởng tài tực Chuck Hagel về vùng phòng không Trung Quốc là rất nhu yếu đối với các đồng minh và đối tác của Hoa Kỳ. Nhưng mặt khác , Washington cũng cần nhấn mạnh với các đồng minh và đối tác là không nên dựa vào những cam kết này để khai thác Tình thế không dễ dàng trong lĩnh vực. Thứ hai , Mỹ cần tăng cường nỗ lực trao đổi , tiếp xúc với các đồng minh , sử dụng các kênh thông cáo hiện có với Nhật Bản và Hàn Quốc , để làm giảm những phát biểu có ngôn từ mang kích động Ý nghĩ dân tộc chủ nghĩa , như trường hợp giao tế Nhật-Hàn , chấm dứt các Bắt đầu làm khiêu khích , như chuyến thăm đền Yasukuni của Thủ tướng Nhật Bản Shinzo Abé , ngày 26/12 vừa qua. Thứ ba , trong giao tế với Trung Quốc , các chuyên gia của viện Brookings đề nghị đích thân Tổng thống Obama nên nhắc lại với chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình cam kết của ông ta về “một kiểu giao tế mới giữa các nước lớn”. Nếu Trung Quốc tuyên bố không Hữu ý định nhượng bộ về các ích lợi của Bắc Kinh tại Biển Đông và biển Hoa Đông , thì Washington phải nhấn mạnh đến những hậu quả có khả năng xảy ra , nếu Trung Quốc nối tiếp theo đuổi các ích lợi của mình bằng các biện pháp quân sự. Sau cuối , giới chuyên gia khuyến nghị Nhà Trắng chỉ định một quan chức cấp cao phụ trách an ninh với 3 nhiệm vụ : đầu tiên là xúc tiến thiết lập một phạm vi bảo đảm an ninh trên biển , với sự tham dự hoặc cam kết Dữ dội của Trung Quốc và các nước châu Á khác ngoài hải phận Đông và biển Hoa Đông. Tiếp đến là chính xác những cơ chế quản lý va chạm và các quy trình có khả năng áp dụng ở hai hải phận nói trên. Thứ ba là chính xác những dịp để nâng cao vai trò của hải quân Mỹ trong việc bảo đảm an ninh những tuyến đường biển , chuyên chở năng lượng mà Trung Quốc và nhiều nhà nước trong lĩnh vực phụ thuộc. Các chuyên gia nhấn mạnh , leo thang căng thẳng giữa Nhật Bản và Trung Quốc , kể cả các va chạm có giữ lại giữa hai nước này , trong một số tình cảnh cụ thể , sẽ buộc Washington phải đứng về phía Tokyo. Đó sẽ là một trở lực trầm trọng , song song cũng là thách thức đối với ngoại giao Mỹ. Bởi vậy , chính quyền Washington cần phải có một chiến lược và sự để ý ở cấp cao nhất , nếu không muốn tình trạng môi trường an ninh lĩnh vực càng ngày càng xấu đi. Minh châu .